Arrêt maladie: Cách tính indemnités journalières và phần công ty bù lương
Bài viết được soạn với sự hỗ trợ của AI. Số liệu đã được đối chiếu với nguồn chính thức (fiche Service Public) và các nguồn chuyên ngành ghi ở cuối bài.
Bị ốm phải nghỉ làm là chuyện ai cũng gặp, nhưng nhiều người Việt ở Pháp chỉ thật sự hiểu mình được trả bao nhiêu khi nhìn thấy phiếu lương tháng đó bị hụt. Tiền trong thời gian nghỉ ốm (arrêt maladie) đến từ ba nguồn: trợ cấp ngày của an sinh xã hội (indemnités journalières, IJ), phần bù của chủ lao động (maintien de salaire) và có thể thêm bảo hiểm prévoyance của công ty.
Bài này giải thích cách tính từng phần với quy định năm 2026, kể cả hai thay đổi lớn gần đây: trần tính IJ giảm từ tháng 4/2025 và giới hạn thời gian kê đơn nghỉ ốm từ 1/9/2026.
Tóm tắt nhanh
| Câu hỏi | Trả lời ngắn (năm 2026) |
|---|---|
| Bao lâu mới được trả IJ? | Sau 3 ngày chờ (délai de carence), áp dụng cho mỗi lần nghỉ |
| IJ bằng bao nhiêu? | 50% lương ngày cơ sở, tính từ 3 tháng lương brut gần nhất |
| Tối đa mỗi ngày? | 41,95 € brut |
| Công ty có bù không? | Có, nếu bạn có ít nhất 1 năm thâm niên: từ ngày thứ 8, đưa thu nhập lên 90% rồi 2/3 lương (theo luật; thỏa ước ngành có thể tốt hơn) |
| Bác sĩ kê nghỉ tối đa bao lâu? | Từ 1/9/2026: lần đầu 31 ngày, mỗi lần gia hạn 62 ngày |
Dữ liệu cập nhật tháng 11/2026 từ fiche Service Public và các nguồn ghi ở cuối bài.
Điều kiện để được trả IJ
Theo fiche Service Public (cập nhật 30/1/2026), người làm công phải đáp ứng điều kiện làm việc hoặc đóng góp tối thiểu:
- Nghỉ dưới 6 tháng: đã làm ít nhất 150 giờ trong 3 tháng (hoặc 90 ngày) trước khi nghỉ, hoặc đã đóng góp trên mức lương ít nhất bằng 1.015 lần SMIC giờ trong 6 tháng trước đó.
- Nghỉ trên 6 tháng: đã tham gia an sinh xã hội ít nhất 12 tháng, và đã làm ít nhất 600 giờ trong 12 tháng trước khi nghỉ, hoặc đã đóng góp trên mức lương ít nhất bằng 2.030 lần SMIC giờ trong cùng thời gian.
Người mới sang Pháp làm việc chưa lâu, làm ít giờ hoặc hợp đồng ngắn cần đặc biệt kiểm tra điều kiện này.
Cách tính indemnités journalières
Ba ngày chờ
IJ chỉ bắt đầu từ ngày thứ 4 của mỗi lần nghỉ. Không áp dụng ngày chờ nếu bạn đi làm lại dưới 48 giờ giữa hai lần nghỉ, hoặc với các lần nghỉ liên tiếp do cùng một bệnh dài ngày (ALD).
Công thức
- Cộng 3 tháng lương brut gần nhất trước khi nghỉ (với người hưởng lương tháng).
- Chia cho 91,25 để ra lương ngày cơ sở (salaire journalier de base).
- IJ bằng 50% lương ngày cơ sở.
Lương dùng để tính có trần: 1,4 lần SMIC tháng, tức 2.552,24 € mỗi tháng với SMIC năm 2026 (SMIC giờ 12,02 € brut, SMIC tháng 1.823,03 € brut). Trần này áp dụng cho các lần nghỉ bắt đầu từ 1/4/2025; trước đó trần là 1,8 lần SMIC. Vì vậy IJ tối đa năm 2026 là 41,95 € brut mỗi ngày.
| Lương brut tháng (giả định) | Lương tính IJ | IJ mỗi ngày (brut) |
|---|---|---|
| 1.823 € (khoảng SMIC) | 1.823 € | Khoảng 29,97 € |
| 2.500 € | 2.500 € | Khoảng 41,10 € |
| 4.000 € | 2.552,24 € (bị chặn trần) | 41,95 € |
Tính theo công thức của Service Public, giả định 3 tháng lương bằng nhau, làm tròn đến cent.
IJ bị khấu trừ CSG và CRDS và thường chịu thuế thu nhập (trừ IJ do bệnh dài ngày ALD), nên số tiền thực nhận thấp hơn một chút so với con số brut.
Tối đa bao lâu
- Trường hợp thông thường: tối đa 12 tháng IJ trong mỗi khoảng 3 năm liên tiếp.
- Bệnh dài ngày (ALD): IJ được trả trong 3 năm; một khoảng 3 năm mới bắt đầu sau ít nhất 1 năm đi làm trở lại.
Phần bù của chủ lao động (maintien de salaire)
Ngoài IJ, luật lao động buộc chủ lao động trả thêm một phần, với điều kiện:
- Bạn có ít nhất 1 năm thâm niên tại công ty.
- Bạn gửi giấy nghỉ ốm cho chủ lao động trong 48 giờ.
- Bạn được an sinh xã hội chi trả và được chữa trị ở Pháp hoặc trong EU/EEE.
Theo luật, phần bù bắt đầu từ ngày thứ 8 (7 ngày chờ riêng của chủ lao động). Tổng tiền bạn nhận (IJ + phần bù) bằng 90% lương brut lẽ ra được hưởng trong giai đoạn đầu, sau đó bằng hai phần ba trong giai đoạn tiếp theo. Độ dài mỗi giai đoạn tăng theo thâm niên:
| Thâm niên | Số ngày ở mức 90% | Số ngày ở mức 2/3 |
|---|---|---|
| 1 đến 5 năm | 30 | 30 |
| 6 đến 10 năm | 40 | 40 |
| 11 đến 15 năm | 50 | 50 |
| 16 đến 20 năm | 60 | 60 |
| 21 đến 25 năm | 70 | 70 |
| 26 đến 30 năm | 80 | 80 |
| Trên 30 năm | 90 | 90 |
Dữ liệu cập nhật tháng 11/2026 từ Juritravail (cập nhật 04/08/2026), tổng hợp quy định của Code du travail.
Đây là mức tối thiểu theo luật. Rất nhiều thỏa ước ngành (convention collective) tốt hơn: không có ngày chờ, trả 100% lương, hoặc không đòi thâm niên. Hãy tìm mã IDCC trên phiếu lương của bạn rồi tra thỏa ước tương ứng, hoặc hỏi phòng nhân sự.
Subrogation là gì
Nhiều công ty áp dụng subrogation: công ty trả lương cho bạn như bình thường (hoặc theo mức bù), rồi tự nhận IJ từ CPAM thay bạn. Khi đó bạn không thấy khoản IJ riêng trên tài khoản ngân hàng, chỉ thấy dòng điều chỉnh trên phiếu lương. Nếu không có subrogation, CPAM trả IJ thẳng cho bạn và công ty chỉ trả phần bù.
Prévoyance và mutuelle
Nhiều công ty có hợp đồng prévoyance tập thể, trả thêm khi nghỉ ốm dài, thường sau khi hết thời gian bù của chủ lao động. Mutuelle thì chủ yếu hoàn tiền khám chữa bệnh, không bù lương. Hai thứ này hay bị nhầm, nên hãy đọc bản tóm tắt quyền lợi (notice) của công ty để biết bạn được bảo vệ đến đâu khi nghỉ dài.
Thay đổi từ 1/9/2026: giới hạn thời gian kê đơn
Theo luật tài chính an sinh xã hội 2026 và nghị định đăng ngày 13/6/2026, từ 1/9/2026:
- Lần kê đơn nghỉ ốm đầu tiên không được quá 31 ngày.
- Mỗi lần gia hạn không được quá 62 ngày.
- Người kê đơn được vượt giới hạn nếu bệnh nhân không thể có lịch hẹn khám lại trong thời gian hợp lý, tùy tình hình bác sĩ ở địa phương.
Quy định này áp dụng cho bác sĩ, nha sĩ và nữ hộ sinh. Nó không làm thay đổi cách tính tiền, nhưng có nghĩa là với bệnh dài, bạn phải tái khám định kỳ để được gia hạn.
Thủ tục khi nghỉ ốm
- Bác sĩ kê giấy nghỉ (avis d’arrêt de travail), thường gửi điện tử thẳng cho CPAM.
- Nếu nhận bản giấy, gửi phần 1 và 2 cho CPAM, phần 3 cho chủ lao động, trong 48 giờ.
- Báo cho chủ lao động ngay, kể cả khi bác sĩ đã gửi điện tử.
- Ở nhà theo giờ được ghi trên giấy nghỉ. CPAM có thể kiểm tra; vắng mặt ngoài giờ được phép có thể bị cắt IJ.
- Theo dõi khoản IJ trên tài khoản ameli và phiếu lương.
Ví dụ giả định: nghỉ 10 ngày, lương 2.500 € brut
- IJ mỗi ngày: (2.500 × 3) / 91,25 × 50% ≈ 41,10 € brut.
- Ngày 1 đến 3: ngày chờ, không có IJ.
- Ngày 4 đến 10: 7 ngày IJ, khoảng 287,70 € brut.
- Nếu bạn có hơn 1 năm thâm niên và áp dụng luật tối thiểu: ngày 8 đến 10 được chủ lao động bù để đạt 90% lương. Ngày 1 đến 7 có thể không được bù, trừ khi thỏa ước ngành của bạn quy định khác.
Như vậy, với lần nghỉ ngắn, phần thiệt nhiều nhất nằm ở những ngày chờ. Đây là lý do nên kiểm tra thỏa ước ngành và prévoyance của công ty.
Những điểm người Việt hay bỏ sót
- Không gửi giấy cho chủ lao động trong 48 giờ. Điều kiện này quyết định quyền được bù lương.
- Đi về Việt Nam trong thời gian nghỉ ốm. Đi ra khỏi vùng cư trú cần được CPAM cho phép trước; tự ý đi có thể bị cắt IJ.
- Nhầm IJ với lương net. IJ được tính trên lương brut nhưng có trần, và vẫn bị khấu trừ CSG, CRDS, thuế.
- Không biết mã IDCC. Thỏa ước ngành có thể cho bạn nhiều quyền hơn luật chung rất nhiều.
Kết luận
Năm 2026, IJ của an sinh xã hội tối đa 41,95 € brut mỗi ngày, sau 3 ngày chờ. Phần còn lại phụ thuộc vào chủ lao động và thỏa ước ngành: theo luật tối thiểu, chỉ từ ngày thứ 8 và khi có 1 năm thâm niên. Trước khi bị ốm, hãy dành mười phút tra thỏa ước và hợp đồng prévoyance của công ty mình. Khi cần đến, bạn sẽ biết chính xác mình được bảo vệ đến đâu.
Lưu ý: Bài viết mang tính thông tin chung, không thay thế tư vấn của CPAM, phòng nhân sự hay luật sư lao động. Thỏa ước ngành của bạn có thể có quy định khác; hãy kiểm tra trên ameli.fr và service-public.gouv.fr.
Bài liên quan
- So sánh mutuelle cho gia đình
- Nghỉ thai sản ở Pháp
- Trợ cấp thất nghiệp ARE của France Travail
- Rupture conventionnelle: tiền nhận được và thuế
Nguồn tham khảo
- Service Public (bản sao): Arrêt maladie, indemnités journalières versées au salarié, cập nhật 30/01/2026
- Previssima: Hausse du SMIC 2026, nouveau plafond pour les IJSS maladie
- Juritravail: Arrêt maladie et maintien de salaire, cập nhật 04/08/2026
- Previssima: Arrêts de travail, ce que le nouveau décret change dès septembre 2026, 16/06/2026
- LégiSocial: Arrêts de travail et IJSS, changements au 1er septembre 2026, 26/06/2026



